Jak pobierać krew na bibułę? | PKUconnect

Jak pobierać krew na bibułę?

Bibuła do monitorowania leczenia PKU

W przypadku monitorowania wielu chorób metabolicznych w tym fenyloketonurii (PKU) wykonuje się badanie z krwi pobranej na  specjalną bibułę. Obecnie w Polsce jest to bibuła EBF 903, która jest standardową bibułą stosowaną w badaniach przesiewowych noworodków na świecie, charakteryzującą się odpowiednią jakością i nasiąkliwością.

Ze względu na europejskie wymogi prawne bibuły są traktowane jako produkt medyczny i muszą mieć ściśle określoną datę ważności. Jeśli bibuły są odpowiednio przechowywane (chronione od wilgoci, słońca i wysokiej temperatury), nie są zanieczyszczone, nie uległy zmoczeniu czy zawilgoceniu utrzymują wszystkie swoje cechy nawet o 2 lata dłużej i mogą być użyte do pobierania krwi.

Jak wypełniać dane na bibule w przypadku monitorowania leczenia?

Na bibule wypisuj dane pacjenta (imię i nazwisko), koniecznie podaj PESEL, datę urodzenia, datę pobrania z godziną pobrania, aktualny ciężar ciała (rys. 1). Te dane są nam potrzebne aby zarejestrować bibułę w systemie laboratoryjnym i dołączyć ją do listy bibuł danego pacjenta. Nie musisz podpisywać zgody na badania molekularne z tyłu bibuły.

     

Rys. 1. Wpisywanie danych na bibułę

Miejsce nakłucia

Na bibułę pobieramy krew włośniczkową (z pięty, palca, płatka ucha). Zalecane jest pobieranie krwi z pięty do momentu, aż czasu aż dziecko zaczyna wstawać (do ok. 6 miesiąca życia), a z palca ręki u starszych dzieci, młodzieży i dorosłych.

U niemowląt krew  najbezpieczniej jest pobierać z pięty, z jej zewnętrznej strony (rys. 2). Natomiast dla starszych dzieci zaleca się pobieranie krwi z zewnętrznej części opuszki palców: środkowego, serdecznego lub małego (rys. 3). Nie poleca się pobierania krwi z palca wskazującego lub kciuka ze względu na zbyt twardą skórę.

Rys. 2. Miejsce pobrań krwi u dzieci do 6 miesiąca życia.

 

Rys. 3. Miejsce pobrań krwi u starszych dzieci, młodzieży i dorosłych.

 

 Jak pobierać krew na bibułę z pięty?

Na początku wpisz dane pacjenta na bibułę i przygotuj wszystkie materiały: płyn do dezynfekcji, jednorazowy nakłuwacz (preferowany o głębokości wkłucia 2,4 mm), plaster. Stopa u dziecka powinna być ogrzana, zdezynfekowana i osuszona (np. suchym gazikiem). Przed pobraniem uchwyć stopę tak, aby ją naprężyć, następnie  przyłóż nakłuwacz i go naciśnij (rys. 4). Powinna pojawić się kropla krwi. Gdy kropla będzie duża (rys. 5), a stopa była osuszona od razu możesz przyłożyć krew do bibuły - jeśli stopa była mokra pierwszą kroplę odrzuć. Krew powinna samoistnie przesączyć się na drugą stronę. Trzymając naprężoną stopę i przyłożoną bibułę delikatnie naciskaj stopę palcem przesuwając go w kierunku bibuły, aż do wypełnienia krążka. Następnie poczekaj aż pojawi się kolejna kropla i znów przyłóż bibułę. Do wykonania badania kontrolnego wystarczą nam dobrze pobrane (przesączone) 2-3 krążki krwi (rys. 6) Dopuszczamy 1 krążek, jeśli jest dobrze pobrany. Nie nawarstwiaj krwi na tym samym polu.

 

Rys. 4. Nakłuwanie stopy u dziecka do 6. miesiąca życia.